Συμπληρώματα διατροφής το καλοκαίρι: Tι αξίζει να γνωρίζουμε

Λάμπρος Μελίστας
Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος
Διδάκτωρ Χαροκόπειου Πανεπιστημίου, MSc στην Κλινική Διαιτολογία
www.melistas.gr

Το καλοκαίρι είναι μια περίοδος αυξημένης έκθεσης στον ήλιο, υψηλότερων θερμοκρασιών και συχνά μεγαλύτερης σωματικής δραστηριότητας. Για τον λόγο αυτό πολλοί αναζητούν συμπληρώματα διατροφής που υπόσχονται καλύτερη προστασία του δέρματος, ενίσχυση της άμυνας του οργανισμού και υποστήριξη της συνολικής υγείας. Στο πλαίσιο αυτό θα περιγράψουμε σημαντικά θρεπτικά συστατικά τα οποία, συμπληρωματικά, μπορούν να συμβάλλουν στην προστασία και ευεξία του οργανισμού κατά την καλοκαιρινή περίοδο.

Βιταμίνες Α, C, D και E:
Αντιοξείδωση και ανοσολογική προστασία

Βιταμίνη Α: Συμβάλλει στη διατήρηση της φυσιολογικής όρασης, της υγείας του δέρματος και της λειτουργίας του ανοσοποιητικού συστήματος. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συμμετοχή της στην ανανέωση των κυττάρων του δέρματος, διορθώνοντας έτσι τη φθορά που προκαλεί η ηλιακή ακτινοβολία κατά τους θερινούς μήνες.
Βιταμίνη C: Έχει σημαντική αντιοξειδωτική δράση εξουδετερώνοντας τις ελεύθερες ρίζες που προκαλούνται από την ηλιακή ακτινοβολία. Συμβάλλει στη σύνθεση κολλαγόνου, διατηρώντας το δέρμα σφριγηλό και ελαστικό μετά την έκθεση στον ήλιο. Τέλος, μελέτες δείχνουν ότι βοηθά στη μείωση των πανάδων και των σκούρων κηλίδων
Βιταμίνη D: Ενώ ο καλοκαιρινός ήλιος βοηθά στην παραγωγή της, το αντηλιακό την εμποδίζει, καθιστώντας απαραίτητη τη συνεχή λήψη σε μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού. Η επάρκειά της είναι σημαντική για την υγεία των οστών, τη μυϊκή λειτουργία, ενώ οι πρόσφατες έρευνες την έχουν αναγορεύσει στο πιο σημαντικό συστατικό για τη θωράκιση του ανοσοποιητικού όταν βρίσκεται σε πολύ υψηλά επίπεδα στο αίμα.
Βιταμίνη Ε: Ένα επίσης σημαντικό αντιοξειδωτικό που προστατεύει τις κυτταρικές μεμβράνες. Επιπρόσθετα, λόγω της λιποδιαλυτής φύσης της, ενισχύει τον φυσικό φραγμό του δέρματος, κλειδώνοντας την υγρασία και αποτρέποντας την ξηρότητα που προκαλεί ο ήλιος και η θάλασσα.

Καροτενοειδή: η φυσική ασπίδα του δέρματος

Τα καροτενοειδή είναι φυτικές χρωστικές με ισχυρή αντιοξειδωτική δράση. Τα τελευταία χρόνια έχουν προσελκύσει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τον πιθανό προστατευτικό τους ρόλο απέναντι στο οξειδωτικό στρες που προκαλεί η ηλιακή ακτινοβολία.
Β-καροτένιο: Πρόδρομος της βιταμίνης Α, ίσως το πιο γνωστό καροτενοειδές που χρησιμοποιείται συχνά σε καλοκαιρινά συμπληρώματα.
Α-καροτένιο και κρυπτοξανθίνη: Εμφανίζουν αντιοξειδωτικές ιδιότητες και συμβάλλουν στην κάλυψη των αναγκών σε βιταμίνη Α ενώ για την κρυπτοξανθίνη στοιχεία δείχνουν ότι βοηθά στη διατήρηση της φωτεινότητας του δέρματος.
Λυκοπένιο: Χαρίζει το χαρακτηριστικό κόκκινο χρώμα σε φρούτα και λαχανικά, όπως η ντομάτα και έχει μελετηθεί για την ικανότητά του να συμβάλλει στην προστασία των κυττάρων από τις επιδράσεις της υπεριώδους ακτινοβολίας.
Λουτεΐνη: Προστατεύει τα μάτια καθώς συσσωρεύεται στην ωχρά κηλίδα του αμφιβληστροειδούς και λειτουργεί σαν φυσικό γυαλί ηλίου, φιλτράροντας την επιβλαβή μπλε ακτινοβολία και την υπεριώδη ακτινοβολία του καλοκαιριού.

Αμινοξέα, πρωτεΐνη και Ω-3 λιπαρά οξέα: προστασία και ανάκαμψη του οργανισμού
Πρωτεΐνη & Αμινοξέα: Η επαρκής πρόσληψη πρωτεΐνης συμβάλλει στη διατήρηση της μυϊκής μάζας κατά τους καλοκαιρινούς μήνες όπου υπάρχει κίνδυνος μυϊκού καταβολισμού λόγω μειωμένης όρεξης και αυξημένης δραστηριότητας. Ειδικά τα αμινοξέα (όπως, πχ τα διακλαδισμένα BCAA) βοηθούν στην άμεση επιδιόρθωση των μυών μετά από καλοκαιρινές δραστηριότητες (κολύμβηση, beach volley, τρέξιμο).
Ω-3 λιπαρά οξέα: Μειώνουν τη φλεγμονή που προκαλείται από την υπεριώδη ακτινοβολία και προστατεύουν από τα ηλιακά εγκαύματα. Η αντιφλεγμονώδης δράση τους συμβάλλει στην υγεία των αρθρώσεων βοηθώντας στις καλοκαιρινές αθλητικές δραστηριότητες. Η επαρκής λήψη τους συνδέεται με οφέλη για το καρδιαγγειακό σύστημα.
Ριγανέλαιο:  φυσικό «φάρμακο» για το καλοκαίρι
Αν χρησιμοποιηθεί σωστά, το ριγανέλαιο δείχνει ένας πολλά υποσχόμενος σύμμαχος των διακοπών λόγω των ισχυρών αντιβακτηριακών, αντιμυκητιασικών και αντισηπτικών ιδιοτήτων που του προσδίδουν οι βιοδραστικές ουσίες που περιέχει, όπως η καρβακρόλη και η θυμόλη.

Συμπέρασμα
Τα καλοκαιρινά συμπληρώματα διατροφής μπορούν να αποτελέσουν χρήσιμο εργαλείο σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν αυξημένες ανάγκες ή διαπιστωμένες ελλείψεις. Πάντοτε λαμβάνοντας υπόψιν ότι τα συμπληρώματα δεν μπορούν να υποκαταστήσουν μια ισορροπημένη διατροφή και πρέπει να χρησιμοποιούνται με γνώση και μέτρο. Η επιλογή θα πρέπει να είναι εξατομικευμένη και να γίνεται με τη συμβουλή διαιτολόγου ή άλλου επαγγελματία υγείας, ώστε να εξασφαλίζεται τόσο η αποτελεσματικότητα όσο και η ασφάλειά τους.