Αρτηριοσκλήρωση / αθηροσκλήρωση: Τι είναι; Ποια είναι η διαφορά τους; Ποια είναι τα συμπτώματα; Από τι προκαλείται και πώς το προλαμβάνετε; Τι προβλήματα θα επιφέρει στην υγεία σας;

Η αρτηριοσκλήρωση εμφανίζεται όταν τα αιμοφόρα αγγεία που μεταφέρουν οξυγόνο και θρεπτικά συστατικά από την καρδιά σας στο υπόλοιπο σώμα σας. Γίνονται παχιές και σκληρές και μερικές φορές περιορίζουν την ροή του αίματος στα όργανα και τους ιστούς σας. Οι υγιείς αρτηρίες είναι εύκαμπτες και ελαστικές, αλλά με την πάροδο του χρόνου, τα τοιχώματα στις αρτηρίες σας μπορούν να σκληρύνουν, μια κατάσταση που συνήθως αποκαλείται σκλήρυνση των αρτηριών. Σύμφωνα με το άρθρο της ιστοσελίδας Mayo Clinic.

Η αθηροσκλήρωση είναι ένας συγκεκριμένος τύπος αρτηριοσκλήρωσης, αλλά οι όροι μερικές φορές χρησιμοποιούνται εναλλακτικά. Η αθηροσκλήρωση αναφέρεται στη συσσώρευση λιπών, χοληστερόλης και άλλων ουσιών μέσα και στα τοιχώματα της αρτηρίας σας (πλάκα), τα οποία μπορούν να περιορίσουν τη ροή του αίματος. Η πλάκα αυτή μπορεί να ‘’σκάσει’’ προκαλώντας θρόμβο αίματος. Αν και η αθηροσκλήρωση θεωρείται συχνά καρδιακό πρόβλημα, μπορεί να επηρεάσει τις αρτηρίες οπουδήποτε στο σώμα σας. Η αθηροσκλήρωση μπορεί να προληφθεί και να αντιμετωπιστεί.

Ποια είναι τα συμπτώματα;

Η αθηροσκλήρωση αναπτύσσεται σταδιακά. Η ήπια αθηροσκλήρωση συνήθως δεν έχει συμπτώματα.

Συνήθως δεν θα έχετε συμπτώματα αθηροσκλήρωσης μέχρις ότου μια αρτηρία να είναι τόσο στενή ή φραγμένη που δεν μπορεί να παρέχει επαρκές αίμα στα όργανα και τους ιστούς σας. Μερικές φορές ένας θρόμβος αίματος μπλοκάρει εντελώς τη ροή του αίματος ή ακόμη και διαλύεται και μπορεί να προκαλέσει καρδιακή προσβολή ή εγκεφαλικό επεισόδιο.

• Εάν έχετε αθηροσκλήρωση στις καρδιακές αρτηρίες σας, μπορεί να έχετε συμπτώματα, όπως πόνο στο στήθος ή πίεση (στηθάγχη)
• Εάν έχετε αθηροσκλήρωση στις αρτηρίες που οδηγούν στον εγκέφαλό σας, μπορεί να έχετε σημάδια και συμπτώματα όπως ξαφνικό μούδιασμα ή αδυναμία στα χέρια ή τα πόδια σας, δυσκολία στην ομιλία, προσωρινή απώλεια όρασης στο ένα μάτι ή πάρεση με κρέμασμα των μυών του προσώπου. Αυτά σηματοδοτούν μια παροδική ισχαιμική επίθεση η οποία, εάν δεν επισκεφτείτε τον γιατρό πρόωρα, μπορεί να εξελιχθεί σε εγκεφαλικό επεισόδιο.
• Εάν έχετε αθηροσκλήρωση στις αρτηρίες στα χέρια και τα πόδια σας, μπορεί να έχετε συμπτώματα περιφερικής αρτηριακής νόσου, όπως πόνο στα πόδια κατά το περπάτημα
• Εάν έχετε αθηροσκλήρωση στις αρτηρίες που οδηγούν στα νεφρά σας, αναπτύσσετε υψηλή αρτηριακή πίεση ή νεφρική ανεπάρκεια

Πότε να επισκεφτείτε τον γιατρό σας;

Εάν πιστεύετε ότι έχετε αθηροσκλήρωση, μιλήστε με το γιατρό σας. Επίσης, δώστε προσοχή στα πρώιμα συμπτώματα ανεπαρκούς ροής αίματος, όπως πόνος στο στήθος (στηθάγχη), πόνος στα πόδια ή μούδιασμα.

Η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία μπορεί να σταματήσει την επιδείνωση της αθηροσκλήρωσης και να αποτρέψει καρδιακή προσβολή, εγκεφαλικό επεισόδιο ή άλλο σοβαρό πρόβλημα υγείας.

Ποια αίτια το προκαλούν;

Η αθηροσκλήρωση είναι μια αργή, προοδευτική ασθένεια που μπορεί να ξεκινήσει ήδη από την παιδική ηλικία. Αν και η ακριβής αιτία είναι άγνωστη, η αθηροσκλήρωση μπορεί να ξεκινήσει με βλάβη ή τραυματισμό στο εσωτερικό στρώμα μιας αρτηρίας. Η ζημιά μπορεί να προκληθεί από:

• Υψηλή πίεση του αίματος
• Υψηλή χοληστερόλη
• Υψηλά τριγλυκερίδια ένας τύπος λίπους (λιπιδίων) στο αίμα σας
• Κάπνισμα
• Αντίσταση στην ινσουλίνη, παχυσαρκία ή διαβήτης
• Φλεγμονή από ασθένειες, όπως αρθρίτιδα, λύκο ή λοιμώξεις ή φλεγμονή άγνωστης αιτίας

Μόλις καταστραφεί το εσωτερικό τοίχωμα μιας αρτηρίας, τα κύτταρα του αίματος και άλλες ουσίες συσσωρεύονται συχνά στο σημείο του τραυματισμού και συσσωρεύονται στην εσωτερική επένδυση της αρτηρίας.

Με την πάροδο του χρόνου, λιπαρές εναποθέσεις (πλάκα) από χοληστερόλη και άλλα κυτταρικά προϊόντα συσσωρεύονται επίσης στο σημείο του τραυματισμού και σκληραίνουν τις αρτηρίες σας, περιορίζοντας τις λειτουργίες τους . Τα όργανα και οι ιστοί που συνδέονται με τις μπλοκαρισμένες αρτηρίες δεν λαμβάνουν αρκετό αίμα για να λειτουργήσουν σωστά. Τελικά, κομμάτια των λιπαρών αποθέσεων μπορεί να σπάσουν και να εισέλθουν στην κυκλοφορία του αίματος σας.

Επιπλέον, η ομαλή επένδυση της πλάκας μπορεί να σπάσει, χύνοντας χοληστερόλη και άλλες ουσίες στην κυκλοφορία του αίματός σας. Αυτό μπορεί να προκαλέσει θρόμβο αίματος, το οποίο μπορεί να εμποδίσει τη ροή του αίματος σε ένα συγκεκριμένο μέρος του σώματός σας, όπως συμβαίνει όταν η μπλοκαρισμένη ροή αίματος στην καρδιά σας προκαλεί καρδιακή προσβολή. Ένας θρόμβος αίματος μπορεί επίσης να ταξιδέψει σε άλλα μέρη του σώματός σας, εμποδίζοντας τη ροή σε άλλο όργανο.

Οι παράγοντες που αυξάνουν τις πιθανότητες να πάθετε αρτηριοσκλήρυνση είναι:

• Υψηλή πίεση του αίματος
• Υψηλή χοληστερόλη
• Διαβήτης
• Παχυσαρκία
• Κάπνισμα και άλλα είδη  καπνού
• Ένα οικογενειακό ιστορικό πρώιμων καρδιακών παθήσεων
• Ελλειψη άσκησης
• Μια ανθυγιεινή διατροφή

Οι επιπλοκές της αθηροσκλήρωσης εξαρτώνται από το ποιες αρτηρίες μπλοκάρονται. Για παράδειγμα:

• Στεφανιαία νόσος. Όταν η αθηροσκλήρωση περιορίζει τις αρτηρίες κοντά στην καρδιά σας, μπορεί να εμφανίσετε στεφανιαία νόσο, η οποία μπορεί να προκαλέσει πόνο στο στήθος (στηθάγχη), καρδιακή προσβολή ή καρδιακή ανεπάρκεια.
• Καρωτιδική νόσος. Όταν η αθηροσκλήρωση στενεύει τις αρτηρίες κοντά στον εγκέφαλό σας, μπορεί να αναπτύξετε καρωτιδική αρτηριακή νόσο, η οποία μπορεί να προκαλέσει παροδική ισχαιμική επίθεση ή εγκεφαλικό επεισόδιο.
• Περιφερική αρτηριακή νόσος. Όταν η αθηροσκλήρωση περιορίζει τις αρτηρίες στα χέρια ή τα πόδια σας, μπορεί να αναπτύξετε προβλήματα κυκλοφορίας στα χέρια και τα πόδια σας. Αυτό μπορεί να σας κάνει λιγότερο ευαίσθητο στη ζέστη και το κρύο, αυξάνοντας τον κίνδυνο εγκαυμάτων ή κρυοπαγήματος. Σε σπάνιες περιπτώσεις, η κακή κυκλοφορία στα χέρια ή τα πόδια σας μπορεί να προκαλέσει θάνατο ιστών.
• Ανευρύσματα. Η αθηροσκλήρωση μπορεί επίσης να προκαλέσει ανευρύσματα, μια σοβαρή επιπλοκή που μπορεί να εμφανιστεί οπουδήποτε στο σώμα σας. Ένα ανεύρυσμα είναι μια διόγκωση στον τοίχωμα της αρτηρίας σας. Τα περισσότερα άτομα με ανευρύσματα δεν έχουν συμπτώματα. Εάν διαρραγεί ένα ανεύρυσμα, ενδέχεται να αντιμετωπίσετε απειλητική για τη ζωή εσωτερική αιμορραγία. Αν και αυτό είναι συνήθως ένα ξαφνικό, καταστροφικό συμβάν, είναι πιθανή μια αργή διαρροή. Εάν ένας θρόμβος αίματος μέσα σε ένα ανεύρυσμα αποσπάται, μπορεί να μπλοκάρει μια αρτηρία σε κάποιο μακρινό σημείο.
• Χρόνια νεφρική νόσος. Η αθηροσκλήρωση μπορεί να προκαλέσει τη στενότητα των αρτηριών που οδηγούν στα νεφρά σας, εμποδίζοντας το οξυγονωμένο αίμα να φτάσει σε αυτά. Με την πάροδο του χρόνου, αυτό μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία των νεφρών σας, διατηρώντας τα απόβλητα μέσα στο σώμα σας.

Πως μπορεί να προληφθεί ;

• Σταματώντας το κάπνισμα
• Τρώγοντας υγιεινά τρόφιμα
• Κάνοντας Άσκηση τακτικά
• Διατηρώντας ένα υγιές βάρος