Η επιθυμία να φαίνεσαι πιο ευπαρουσίαστη και ελκυστική εκτείνεται βαθιά πίσω στους αιώνες. Σκέψου ότι το ενδιαφέρον για την περιποίηση της εξωτερικής εμφάνισης ξεκίνησε από μια αρχαία ρωμαϊκή συνταγή για μια κρέμα ομορφιάς κατά των ρυτίδων έως την “Trotula” του 12ου αιώνα, μια σειρά μεσαιωνικών χειρόγραφων με φόρμουλες για τη φροντίδα του δέρματος, το βάψιμο των μαλλιών και το άρωμα.

Οι κοινωνίες από τα αρχαία χρόνια, όπως φαίνεται, αντί να αγκαλιάζουν την υποκειμενικότητα της ομορφιάς, αντίθετα την έχουν κατηγοριοποιήσει και ποσοτικοποιήσει σε “προδιαγραφές”. Τα πρότυπα ομορφιάς, όπως έχει δείξει ο χρόνος, ανταποκρίνονται στα μεταβαλλόμενα πολιτικοκοινωνικά περιβάλλοντα, τα οποία συνεχίζουν να αλλάζουν ανάμεσα στις εποχές. Παρακάτω θα διαβάσεις για την εξέλιξη των προτύπων ομορφιάς και τις δυνάμεις που επηρέασαν τις συγκεκριμένες αλλαγές, από την αρχαιότητα έως και σήμερα.

Μήπως τα πρότυπα ομορφιάς ορίζονται με πολιτικό τόνο;

Από το αγρόκτημα στην ανακάλυψη της ομορφιάς

Τον 17ο αιώνα, η Ευρώπη ήταν ένα αναπτυσσόμενο κέντρο παγκόσμιου εμπορίου. Ένα δίκτυο εμπορικών διαδρομών, που έφτασε σε μακρινά μέρη και έφερε νέα και συναρπαστικά τρόφιμα στην ήπειρο. Πιπέρι, ζάχαρη, νέα είδη κρέατος και δημητριακά ήταν μερικά από τα προϊόντα που προστέθηκαν στη διατροφή των Ευρωπαίων.

Πρότυπα ομορφιάς

 

Η ομορφιά ως απελευθέρωση

Μπορεί τα πρότυπα ομορφιάς να είναι καταπιεστικά από τη φύση τους, αλλά μερικές φορές διαμορφώνονται από την αντίδραση των ανθρώπων απέναντι στους κοινωνικούς κανόνες.

Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1920 η στάση απέναντι στις οικιακές δουλειές και τη μητρότητα άλλαξε κι έτσι άλλαξαν και τα πρότυπα ομορφιάς. Ανάλογα με τα μέσα που είχε, μια γυναίκα θα μπορούσε να εργαστεί, να μείνει έξω μέχρι αργά, να ταξιδέψει, να οδηγήσει αυτοκίνητο, να καπνίσει, να πιει ή να παντρευτεί. Η επιθυμητή σιλουέτα, λοιπόν, “στριμώχτηκε” μέσα σε κορσέδες, σε ένα πιο αδύνατο, “ανδρικό” σχήμα που απελευθέρωσε τα γυναικεία σώματα. Ο ρόλος του μακιγιάζ εξελίχθηκε από την κάλυψη των ατελειών της επιδερμίδας του ατόμου σε κάτι που είχε σκοπό να τον κάνει να ξεχωρίσει.

Πρότυπα ομορφιάς
Clarke Sanders

Επιπλέον, κατά τη διάρκεια του κινήματος “Black is Beautiful” από τη δεκαετία του 1950 έως το 1970 ο φωτογράφος Kwame Brathwaite, επηρέασε την εξέλιξη των προτύπων ομορφιάς, δημιουργώντας πορτρέτα μοντέλων με σκούρο δέρμα που φορούσαν ρούχα εμπνευσμένα από το Αφροκεντρικό στιλ. Η τέχνη του Kwame Brathwaite ενθάρρυνε τις κοινότητες των Αφροαμερικανών να αγκαλιάσουν τα φυσικά χαρακτηριστικά τους, παρά το γεγονός ότι τα πρότυπα ομορφιάς που επικρατούσαν ήταν βασισμένα κυρίως στους λευκούς.

Η πρωτοβουλία συνέπεσε με το κίνημα των πολιτικών δικαιωμάτων της δεκαετίας του 1960 και κατέδειξε πόσο ισχυρές είναι οι επιδράσεις της κοινωνικοπολιτικής κατάστασης στα πρότυπα ομορφιάς.

Το μέλλον της βιομηχανίας της ομορφιάς

Ο διευθύνων σύμβουλος της L’Oreal Jean Paul Agon έχει προβλέψει μια νέα έκρηξη προτύπων ομορφιάς μετά την πανδημία, η οποία θα οδηγήσει σε μια τάση περιποίησης που θα θυμίζει την περίοδο που ακολούθησε μετά την φονική Ισπανική Γρίπη. “Το να βάζετε κραγιόν θα αποτελεί ένα σύμβολο της επιστροφής στη ζωή”, ανέφερε τον Φεβρουάριο.

Το 2018 και το 2019, η βιομηχανία γνώρισε το υψηλότερο επίπεδο ανάπτυξης και φαίνεται πως έχει αρχίσει να στηρίζεται από μεγάλους αστέρες του Hollywood. Τα τελευταία τρία χρόνια, celebrities όπως η Selena Gomez, η Alicia Keys, η Rihanna, η Victoria Beckham και η Kylie Jenner έχουν ξεκινήσει δικές τους σειρές ομορφιάς και περιποίησης.

Πρότυπα ομορφιάς
Lindsay Elliott/The New Beauty/gestalten 2021

Είναι λογικό πως στην περίοδο της παγκοσμιοποίησης και της ψηφιοποίησης η ιδέα για το τι είναι όμορφο αλλάζει διαρκώς. Βρισκόμαστε εκτεθειμένοι σε τόσες πολλές νέες ιδέες, σκέψεις και απόψεις και αυτό από μόνο του αποτελεί μια επανάσταση.

Οι νέοι και κυρίως η Gen Z γενιά, έχει βρει έναν πολύ όμορφο τρόπο να μας κάνει να αμφισβητήσουμε πράγματα και καταστάσεις που κάναμε από πάντα και να αναρωτηθούμε γιατί πρέπει να ντρεπόμαστε για τις ρυτίδες μας, τα σημάδια γήρανσης και τις τρίχες στο γυναικείο σώμα. Για ποιο λόγο πρέπει να υπάρχουν ακόμα ταμπού σχετικά με την εξωτερική εμφάνιση από τη στιγμή που είμαστε εκτεθειμένοι σε πολύ περισσότερες νέες ιδέες και πιο φρέσκες απόψεις.

Επιπλέον, το make up έχει γίνει ένα εργαλείο που ανήκει και στα δύο φύλα, αποδεικνύοντας μας πως η μόδα και η ομορφιά δε θα έπρεπε να έχει φύλο, ούτε να κλείνεται σε συγκεκριμένα καλούπια, αλλά θα έπρεπε να μας κάνει να νιώθουμε ελεύθεροι.