Aλήθεια, τι κάνουμε με την Ελλάδα των 5 ηπείρων και των 3 ωκεανών;

Πάντα πίστευα ότι η μεγάλη δύναμη της Ελλάδας είναι, σε πολύ μεγάλο βαθμό, εκτός Ελλάδας.

Η άποψη αυτή τεκμηριώνεται και ιστορικά, αν κανείς αναλογιστεί την εξάπλωση στους προκλασικούς χρόνους των Ελλήνων στη Μικρά Ασία, στη Σικελία, ακόμα και στη Γαλλία, στην Περσία, στις Ινδίες, στη Μεσοποταμία, στη Βόρεια Αφρική και στην εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Σε όλες αυτές τις περιοχές δημιουργήθηκαν όχι απλά μεταναστευτικά ρεύματα, αλλά πόλεις που ήκμασαν στο εμπόριο, στα γράμματα και στις επιστήμες, όπως η Μίλητος, η Αλικαρνασσός, η Φώκαια, η Αλεξάνδρεια και πολλές άλλες.

Στη νεότερη ιστορία του Ελληνικού κράτους, η Ελλάδα και οι Έλληνες του εξωτερικού έπαιξαν απόλυτα καθοριστικό ρόλο, αφού στο εξωτερικό σχεδιάστηκε και ξεκίνησε η επανάσταση κατά της Τουρκοκρατίας, ενώ ακόμα και η πτώση της δικτατορίας, το 1974, σε μεγάλο βαθμό, σχεδιάστηκε και ξεκίνησε από Έλληνες που βρίσκονταν στο εξωτερικό.

Αυτά βέβαια, είναι μόνο μερικά παραδείγματα που συνηγορούν στην παραπάνω άποψη μου και σίγουρα μία πιο προσεκτική ανάλυση των ιστορικών στοιχείων, θα αναγκάσει και τον πιο δύσπιστο να συμφωνήσει σε αυτό το συμπέρασμα. Παράλληλα, εάν αναλύσουμε τη σημερινή πραγματικότητα της παρατεταμένης και μεγάλης κρίσης και ύφεσης, που δυστυχώς δεν αφορούν μόνο στα οικονομικά στοιχεία της χώρας αλλά και στην υποβάθμιση του ανθρώπινου δυναμικού, των εθνικών στόχων, στους ηθικούς και αξιοκρατικούς κανόνες, θα δούμε ότι η Ελλάδα και οι Έλληνες, διάσπαρτοι στην κυριολεξία στις 5 ηπείρους, συνεχίζουν να φωτίζουν, σαν σύγχρονοι φάροι, την εικόνα της σημερινής Ελλάδας σε οικονομικό, πολιτιστικό και επιστημονικό επίπεδο.

Δεν υπάρχει κανένα από τα μεγάλα πανεπιστήμια διεθνώς, στα οποία να μην διαπρέπουν Έλληνες καθηγητές, δεν υπάρχει κανένα νοσοκομείο από τα φημισμένα στην Αμερική και Αγγλία, που να μην εργάζονται επιτυχώς Έλληνες γιατροί, δεν υπάρχει κανένα μεγάλο ερευνητικό ή διαστημικό κέντρο στο οποίο να μην διαπρέπουν Έλληνες επιστήμονες. Ας μου επιτραπεί εδώ να προσθέσω και το σύγχρονο αθλητικό μύθο της Αμερικής που ακούει στο όνομα Αντετοκούνμπο. Θα μιλήσουμε για την περίπτωση του και λίγο παρακάτω σε αυτό το άρθρο.

Πρόσφατα βρέθηκα στη Nέα Υόρκη σαν ομιλητής στο πλαίσιο του “Money Show”. Η ομιλία μου είχε να κάνει με τις δυνατότητες και προοπτικές του Τουρισμού Υγείας στην Ελλάδα και το ακροατήριο ήταν, κατά βάση, Έλληνες της εκεί ομογένειας. Ομολογώ, παρά τις θετικές, όπως ανέλυσα παραπάνω, απόψεις μου για την ομογένεια, οι Έλληνες που παρευρέθηκαν στις ομιλίες μου, ξεπέρασαν τις προσδοκίες μου και αυτά τα πιστεύω μου. Άνθρωποι σχεδόν κάθε ηλικίας, δηλαδή Έλληνες ακόμα και τρίτης και τέταρτης γενιάς, με μικρή έως και τεράστια οικονομική επιφάνεια, με σπαστά ή άψογα Ελληνικά, όλοι τους όμως γεμάτοι πάθος για την καταγωγή τους, με αποφασιστική διάθεση να δουλέψουν και να συνεισφέρουν στη μητέρα Ελλάδα, αλλά και με δίκαια παράπονα και απογοητεύσεις, ακόμα και τραυματικές εμπειρίες σε προσπάθειες να επενδύσουν στην πατρίδα τους.

Με άκουσαν και τους άκουσα με πολύ μεγάλη προσοχή. Για τα ειλικρινή τους αισθήματα, προς εμάς τους γηγενείς και τη χώρα, δεν έχω πλέον την παραμικρή αμφιβολία, το ίδιο και για τα παράπονά τους όμως και τις κακές τους εμπειρίες, οσάκις κάποιοι εξ’ αυτών θέλησαν να φέρουν τα χρήματά τους και να επενδύσουν στη χώρα. Δεν είναι, όπως καταλαβαίνετε, δυνατό να αναφερθώ σε όλες εκείνες τις συγκεκριμένες περιπτώσεις που μου ανέφεραν.

Θέλω όμως να αναφερθώ σε ένα από τα πιο σοβαρά θέματα, που αποδεικνύει ότι εμείς οι Έλληνες γηγενείς, πολύ λίγο σε σχέση με αυτό που αξίζει, αγκαλιάζουμε την Ελλάδα των 5 ηπείρων και των 3 ωκεανών. Αναφέρομαι φυσικά στο «καυτό» για κάποιους, απλό για μένα, θέμα του δικαιώματος ψήφου, των απόδημων Ελλήνων και διερωτώμαι, πώς είναι δυνατόν, καμία Ελληνική κυβέρνηση και καμία Συνταγματική Βουλή, να μην έχει δώσει δικαίωμα ψήφου στους Έλληνες του εξωτερικού, όταν μάλιστα έχουμε δώσει δικαίωμα ψήφου, σε ξένους υπηκόους στην Ελλάδα, ακόμα και σε Μουσουλμάνους. Το αντιεπιχείρημα που έχω ακούσει, συζητώντας με μερικούς, ευτυχώς όχι πολλούς, συμπατριώτες μας, είναι ότι δεν μπορούμε να επιτρέψουμε σε «Αμερικανάκια» να αποφασίζουν για την πολιτική μοίρα της χώρας, αφού ζουν εκτός Ελλάδας, και δεν κατανοούν το εσωτερικό πολιτικό, κοινωνικό και οικονομικό γίγνεσθαι. Και εγώ τους απαντώ: Εάν πιστεύουμε ότι θα κάνουν λάθος επιλογή, και ψηφίσουν το κόμμα Α αντί του κόμματος Β, ποιος πραγματικά έχει κάνει το μεγάλο λάθος; Aυτοί που θα ψηφίσουν το κόμμα Α αντί το κόμμα Β ή εμείς οι γηγενείς που έχουμε ιδρύσει και έχουμε αναθρέψει το κόμμα Α; Είναι στατιστικά βέβαιο ότι εάν οι ομογενείς μας ψήφιζαν, κατά 90% θα ψήφιζαν ένα από τα μεγάλα συστημικά κόμματα της χώρας. Ποιος από εμάς αλήθεια μπορεί να κρίνει ότι θα ψήφιζαν λάθος, όταν εμείς οι γηγενείς έχουμε ιδρύσει και «έχουμε σκοτωθεί» για όλα αυτά τα συστημικά κόμματα. Το λάθος λοιπόν δεν θα είναι στους ομογενείς μας αλλά στα κόμματά μας.

Δεν είναι δυνατόν λοιπόν ο Σουλτάνος, ο Δικτάτορας, ο φιλόδοξος και ένα σωρό άλλους χαρακτηρισμούς που αποδίδουμε στον Ερντογάν, να δίνει δικαίωμα ψήφου, σε όλους τους Τούρκους της διασποράς, και μάλιστα στο όνομα της ελευθερίας και της δημοκρατίας, να τσακώνεται για αυτό το δικαίωμα με όλες τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, και εμείς, οι πατέρες της δημοκρατίας, να φοβόμαστε να δώσουμε δικαίωμα ψήφου στους Έλληνες, που κρατάνε ψηλά τη σημαία της χώρας και στην τελευταία γωνιά του πλανήτη Γη. Δεν είναι δυνατόν, όταν αυτοί μας κάνουν περήφανους με τα επιτεύγματά τους, να τρέχουμε να διεκδικήσουμε και εμείς τμήμα της επιτυχίας τους, ενώ την άλλη μέρα τους γυρίζουμε την πλάτη και τους αποκαλούμε «Αμερικανάκια» ή τους φερόμαστε σαν «Αμερικανάκια». Για παράδειγμα, ας αποφασίσουμε τι θεωρούμε τον Αντετοκούνμπο, Έλληνα ή Νιγηριανό; Γιατί εάν τον θεωρούμε Νιγηριανό, θα πρέπει να στείλουμε μήνυμα σε όλους τους οπαδούς της ομάδας του, να μην τον αποκαλούν Greek Freek αλλά Nigerian Freek. Εάν όμως τον θεωρούμε Έλληνα, θα πρέπει να έχει όλα τα δικαιώματα που ορίζει το σύνταγμα της Ελλάδος.

Και ας μιλήσουμε, εάν θέλετε, πέρα από το ηθικό μέρος, και για το απόλυτα οικονομικό. Πέντε τουλάχιστον εκατομμύρια Έλληνες ζούνε στο εξωτερικό, πέντε δηλαδή εκατομμύρια εν δυνάμει καταναλωτές των ελληνικών προϊόντων και των υπηρεσιών. Προσθέστε εδώ, ότι καθένας από αυτούς, έχει φίλους και σχετίζεται στενά με 4 - 5 τουλάχιστον αλλοδαπούς, για να φτάσετε σε ένα μαθηματικό σύνολο 20 τουλάχιστον εκατομμυρίων δυνητικών καταναλωτών. Και μην μου πείτε ότι διαφωνείτε με αυτή τη μαθηματική λογική, γιατί θα σας υπενθυμίσω βασικές αρχές marketing που αποδεδειγμένα η καλύτερη και αποτελεσματικότερη διαφήμιση, οποιουδήποτε προϊόντος ή υπηρεσίας, είναι η διαφήμιση «από στόμα σε στόμα». Πέντε εκατομμύρια Έλληνες μπορούν να πείσουν άλλα 20 εκατομμύρια αλλοδαπών να επισκεφτούν την Ελλάδα, να καταναλώσουν Ελληνικά προϊόντα, όσα τουλάχιστον μπορούν να βρεθούν στις χώρες τους, ή να χρησιμοποιήσουν άλλες υπηρεσίες όπως είναι, γιατί όχι, και αυτές της υγείας.

Μία από τις βασικές αρχές της οικονομίας και της ανάπτυξης είναι, ότι μία χώρα χρειάζεται κατ’ αρχήν μία μεγάλη εσωτερική αγορά, προκειμένου οι επιχειρήσεις της να πετύχουν οικονομίες κλίμακας. Χώρες με μεγάλους πληθυσμούς, όπως η Αμερική, η Ιαπωνία, η Γερμανία ακόμα και η Αγγλία και η Γαλλία, σίγουρα οφείλουν την ανάπτυξη τους στη μεγάλη εσωτερική αγορά και βέβαια από τα κλασικότερα κράτη και παραδείγματα είναι και η Κίνα και οι Ινδίες.

Η Ελλάδα των 9 - 9,5 εκατομμυρίων κατοίκων και μάλιστα συρρικνούμενη πληθυσμιακά με την πάροδο του χρόνου, δεν έχει αυτό το μεγάλο πλεονέκτημα, της μεγάλης δηλαδή εσωτερικής αγοράς και της δημιουργίας μεγάλων επιχειρήσεων με οικονομίες κλίμακας, άρα και υψηλής ανταγωνιστικότητας.
Σε αυτές τις περιπτώσεις, μία είναι η λύση: η δημιουργία μεγάλης αγοράς εκτός συνόρων. Οι επιχειρήσεις δηλαδή, αφού δεν έχουν μεγάλη εσωτερική αγορά, πρέπει να καταφύγουν δυναμικά στην εξωτερική, δημιουργώντας συνθήκες ανάπτυξης και οικονομίες κλίμακας με ό, τι αυτό συνεπάγεται. Τι λοιπόν καλύτερο από 20-25 εκατομμύρια καταναλωτών εκτός Ελλάδας, από τους ομογενείς μας και τους «κολλητούς» τους αλλοδαπούς;

Όταν όμως θέλεις σαν επιχείρηση, και ας τη δούμε έτσι την Ελλάδα σε αυτό το σημείο της συζήτησης, να έχεις ένα επιτυχημένο αντιπρόσωπο των προϊόντων σου, σε μία εξωτερική αγορά, πρέπει να φροντίζεις να τον έχεις και απόλυτα ικανοποιημένο. Δεν μπορείς να έχεις μόνο απαιτήσεις από αυτόν, έχεις και υποχρεώσεις. Και λέγοντας αυτά, θυμήθηκα και μία από τις κλασικές Ελληνικές κωμωδίες, όπου οι Έλληνες συγγενείς, περίμεναν τη Ρένα Βλαχοπούλου από το εξωτερικό, «με πολλή αγάπη και ενθουσιασμό», αλλά όταν εκείνη απερίφραστα τους δήλωσε ότι δεν έχει τίποτα στις βαλίτσες της για αυτούς, εξαφανίστηκε και η αγάπη τους και ο ενθουσιασμός τους ακριβώς στο επόμενο δευτερόλεπτο.

Είναι νομοτελειακό στη ζωή, ότι όσα περισσότερα δίνεις, τόσα περισσότερα παίρνεις. Βεβαίως και υπάρχουν εξαιρέσεις, αλλά οι εξαιρέσεις είναι αυτές που τονίζουν τον κανόνα.

 

Ζαχαρίας Καπλανίδης

Οικονομολόγος

Πρόεδρος Ομίλου ΖΙΤΑ